Tirzepatide คืออะไร?
Tirzepatide เป็นตัวยาสำคัญในยาชื่อการค้า Mounjaro มีลักษณะเป็นยาฉีดใต้ผิวหนังสัปดาห์ละครั้ง ออกฤทธิ์ต่อฮอร์โมนในกลุ่ม GIP และ GLP-1 ซึ่งเกี่ยวข้องกับการควบคุมระดับน้ำตาล ความอยากอาหาร และความรู้สึกอิ่ม
สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาของไทยระบุข้อบ่งใช้สำหรับรักษาโรคเบาหวานประเภทที่ 2 และใช้ควบคุมหรือลดน้ำหนักร่วมกับการลดแคลอรีในอาหารและเพิ่มการออกกำลังกาย ในผู้ใหญ่ที่เป็นโรคอ้วน หรือมีภาวะน้ำหนักเกินร่วมกับโรคที่เกี่ยวข้องอย่างน้อยหนึ่งโรค ทั้งนี้ Mounjaro จัดเป็นยาควบคุมพิเศษและต้องใช้ภายใต้การดูแลของแพทย์ ตรวจสอบข้อมูลทะเบียนยาจาก อย.
Tirzepatide ช่วยควบคุมน้ำหนักอย่างไร?
ยามีส่วนช่วยควบคุมความอยากอาหาร ทำให้อิ่มได้นานขึ้น และลดพฤติกรรมกินจุกจิกระหว่างวัน นอกจากนี้ยังทำให้กระเพาะอาหารระบายอาหารช้าลง จึงอาจช่วยให้ควบคุมปริมาณอาหารและพลังงานที่ได้รับในแต่ละวันได้ง่ายขึ้น
Tirzepatide ยังมีบทบาทต่อการควบคุมระดับน้ำตาลและกระบวนการเผาผลาญ โดยเฉพาะในผู้ที่มีโรคเบาหวานประเภทที่ 2 หรือมีปัญหาสุขภาพเกี่ยวข้องกับน้ำหนัก อย่างไรก็ตาม ยาไม่สามารถทดแทนการเลือกรับประทานอาหาร การออกกำลังกาย การพักผ่อน และการปรับพฤติกรรมในระยะยาวได้
ผลลัพธ์ของแต่ละคนอาจแตกต่างกัน ขึ้นอยู่กับน้ำหนักเริ่มต้น โรคประจำตัว พฤติกรรมการใช้ชีวิต ขนาดยาที่เหมาะสม และการตอบสนองของร่างกาย จึงไม่ควรซื้อยา ใช้ยา หรือเพิ่มขนาดยาด้วยตนเอง
6 เรื่องต้องรู้ก่อนใช้ Tirzepatide
1. หากลืมฉีดควรทำอย่างไร?
หากลืมฉีดยาตามวันที่กำหนด และยังไม่เกิน 4 วันหรือ 96 ชั่วโมง สามารถฉีดทันทีที่นึกได้ จากนั้นกลับเข้าสู่ตารางฉีดสัปดาห์ละครั้งตามเดิม
หากเลยมาแล้วมากกว่า 4 วัน ให้ข้ามเข็มที่ลืมและฉีดเข็มถัดไปในวันตามกำหนด ห้ามฉีดชดเชยสองเข็ม และไม่ควรฉีดสองครั้งห่างกันน้อยกว่า 3 วันหรือ 72 ชั่วโมง เอกสารกำกับยา Mounjaro ฉบับล่าสุดจาก FDA
2. สามารถเปลี่ยนวันฉีดได้หรือไม่?
สามารถเปลี่ยนวันฉีดประจำสัปดาห์ได้ แต่ต้องเว้นระยะห่างระหว่างการฉีดสองครั้งอย่างน้อย 3 วันหรือ 72 ชั่วโมง เมื่อเลือกวันใหม่แล้วควรฉีดในวันดังกล่าวเป็นประจำทุกสัปดาห์
ยาสามารถฉีดได้ทุกช่วงเวลาของวัน และฉีดได้ทั้งก่อนหรือหลังอาหาร แต่ควรยึดตามคำแนะนำของแพทย์และไม่เปลี่ยนตารางบ่อยโดยไม่จำเป็น
3. ต้องเก็บยาอย่างไร?
ปากกาที่ยังไม่ได้เปิดใช้ควรเก็บในตู้เย็นที่อุณหภูมิ 2–8 องศาเซลเซียส เก็บไว้ในบรรจุภัณฑ์เดิมเพื่อป้องกันแสง และห้ามเก็บในช่องแช่แข็ง
หากยาถูกแช่แข็ง ไม่ควรนำกลับมาใช้ แม้ยาจะละลายแล้วก็ตาม สำหรับปากกาที่เปิดใช้งานแล้ว ระยะเวลาและอุณหภูมิในการเก็บอาจแตกต่างตามรูปแบบผลิตภัณฑ์ จึงควรตรวจสอบเอกสารกำกับยาที่ได้รับและสอบถามแพทย์หรือเภสัชกร คำแนะนำการเก็บ Mounjaro KwikPen จากผู้ผลิต
4. อาจมีผลต่อประสิทธิภาพของยาคุมกำเนิดชนิดรับประทาน
Tirzepatide ทำให้กระเพาะอาหารระบายอาหารช้าลง จึงอาจลดการดูดซึมและประสิทธิภาพของยาคุมกำเนิดชนิดรับประทานได้ โดยเฉพาะในช่วงเริ่มใช้ยาและหลังเพิ่มขนาดยา
ผู้ที่ใช้ยาคุมชนิดรับประทานควรปรึกษาแพทย์เรื่องการเปลี่ยนไปใช้วิธีคุมกำเนิดที่ไม่ใช่ชนิดรับประทาน หรือใช้วิธีป้องกันเพิ่มเติม เช่น ถุงยางอนามัย เป็นเวลา 4 สัปดาห์หลังเริ่มยา และอีก 4 สัปดาห์หลังการเพิ่มขนาดยาทุกครั้ง
หากกำลังตั้งครรภ์ วางแผนตั้งครรภ์ หรือสงสัยว่าตั้งครรภ์ ต้องแจ้งแพทย์ทันทีและไม่ควรตัดสินใจใช้หรือหยุดยาด้วยตนเอง
5. ต้องแจ้งแพทย์ก่อนผ่าตัด ดมยา หรือทำหัตถการ
เนื่องจากยาทำให้กระเพาะอาหารระบายอาหารช้าลง อาจเพิ่มความเสี่ยงที่อาหารหรือของเหลวในกระเพาะจะย้อนเข้าสู่ทางเดินหายใจระหว่างการดมยาสลบหรือให้ยาระงับความรู้สึกระดับลึก
ผู้ใช้ยาจึงต้องแจ้งศัลยแพทย์ วิสัญญีแพทย์ และบุคลากรทางการแพทย์ก่อนเข้ารับการผ่าตัดหรือหัตถการทุกครั้ง ไม่ควรหยุดยาหรือกำหนดระยะเว้นยาเอง เพราะระยะเวลาที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับชนิดหัตถการ อาการของผู้ป่วย และการประเมินของทีมแพทย์
6. อาการแบบไหนควรหยุดยาและพบแพทย์?
อาการไม่พึงประสงค์ที่พบได้ ได้แก่ คลื่นไส้ อาเจียน ท้องเสีย ท้องผูก เบื่ออาหาร แน่นท้อง และปวดท้อง โดยเฉพาะในช่วงเริ่มใช้หรือเพิ่มขนาดยา
ควรติดต่อแพทย์โดยเร็วหากมีอาการต่อไปนี้
ปวดท้องรุนแรงต่อเนื่อง หรือปวดร้าวไปด้านหลัง
อาเจียนหรือท้องเสียรุนแรงจนรับประทานอาหารและน้ำไม่ได้
เวียนศีรษะมาก ปัสสาวะน้อย หรือมีสัญญาณของภาวะขาดน้ำ
ใบหน้า ริมฝีปาก ลิ้น หรือลำคอบวม หายใจหรือกลืนลำบาก
ปวดท้องด้านขวาบน ตัวเหลือง ตาเหลือง หรือสงสัยความผิดปกติของถุงน้ำดี
ระดับน้ำตาลต่ำ โดยเฉพาะผู้ที่ใช้ร่วมกับอินซูลินหรือยากลุ่มซัลโฟนิลยูเรีย
การมองเห็นเปลี่ยนแปลงผิดปกติ
ใครบ้างที่ต้องแจ้งประวัติให้แพทย์ทราบเป็นพิเศษ?
ก่อนเริ่มใช้ยาควรแจ้งแพทย์หากมีประวัติหรือภาวะต่อไปนี้
เคยแพ้ Tirzepatide หรือส่วนประกอบของยา
ตนเองหรือบุคคลในครอบครัวเคยเป็นมะเร็งไทรอยด์ชนิด Medullary Thyroid Carcinoma
มีภาวะ Multiple Endocrine Neoplasia Syndrome Type 2
เคยเป็นตับอ่อนอักเสบ โรคถุงน้ำดี หรือมีปัญหาระบบทางเดินอาหารรุนแรง
มีโรคไต ภาวะขาดน้ำ หรือเบาหวานขึ้นจอประสาทตา
กำลังตั้งครรภ์ วางแผนตั้งครรภ์ หรือให้นมบุตร
ใช้อินซูลิน ยาลดน้ำตาล ยาคุมกำเนิดชนิดรับประทาน หรือยาที่ต้องควบคุมระดับในเลือดอย่างใกล้ชิด
สรุปและปิดท้ายสำหรับ Dr.Kim Clinic
Tirzepatide อาจเป็นหนึ่งในตัวช่วยสำหรับการควบคุมน้ำหนักในผู้ที่มีข้อบ่งใช้เหมาะสม แต่ไม่ใช่ยาลดน้ำหนักที่ทุกคนสามารถใช้ได้ และไม่ควรใช้โดยอาศัยคำแนะนำจากสื่อออนไลน์เพียงอย่างเดียว การดูแลที่ปลอดภัยต้องเริ่มจากการประเมินสุขภาพ โรคประจำตัว ยาที่ใช้อยู่ และความเสี่ยงเฉพาะบุคคลโดยแพทย์
สำหรับผู้ที่มีปัญหาเรื่องน้ำหนักหรือควบคุมน้ำหนักด้วยตนเองแล้วยังไม่เป็นไปตามเป้าหมาย สามารถเข้ารับคำปรึกษาที่ Dr.Kim Clinic เพื่อให้แพทย์ประเมินและวางแนวทางดูแลที่เหมาะสมกับร่างกายของแต่ละบุคคล โดยการเลือกวิธีรักษาและการใช้ยาทุกชนิดขึ้นอยู่กับดุลยพินิจของแพทย์
หมายเหตุ: บทความนี้จัดทำขึ้นเพื่อให้ความรู้ทั่วไป ไม่สามารถใช้แทนการตรวจวินิจฉัยหรือคำแนะนำเฉพาะบุคคลจากแพทย์ได้ และผลลัพธ์อาจแตกต่างกันในแต่ละบุคคล
อ่านต่อ: ปากกาลดน้ำหนัก เชียงใหม่ ที่ไหนดี? เทียบราคา Mounjaro ทุกโดส และ 6 ข้อต้องเช็กก่อนเลือกคลินิก
แชร์บทความนี้
ปรึกษาแพทย์ได้ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย
สอบถามรายละเอียดหรือประเมินเคสของคุณกับหมอคิมได้โดยตรง
ทักไลน์ปรึกษาฟรี
